มะนาวเป็นพืชที่ได้รับความนิยม และเป็นพืชที่ตลาดมีความต้องการสูง เนื่องจากชาวไทยนิยมบริโภคมะนาว มายาวนาน จนกระทั่งปัจจุบัน มะนาว ยังมีแนวโน้มที่จะได้รับความนิยมมากขึ้นกว่าเดิม ด้วยกลิ่นและรสชาติที่เป็นเอกลักษณ์ จึงทำให้มะนาวใช้ประกอบทั้งอาหารคาวหวาน หรือแม้แต่น้ำมะนาว ดื่มแก้กระหายคลายร้อน นอกจากประเทศไทยแล้ว ตลาดต่างประเทศก็ต้องการมะนาวอยู่มากเช่นกัน แต่ด้วยข้อจำกัดทางการผลิตทำให้มะนาว ขาดตลาดในบางช่วง ทำให้ผลผลิตราคาสูงแตกต่างกันอย่างเห็นได้ชัด หากเกษตรกรท่านไหนอยากจะทดลองปลูกมะนาว เพื่อบังคับออกนอกฤดู ลองทำตามวิธีของ พันโทจรัญ หนูเนียม เกษตรกรผู้ปลูกมะนาวในวงท่อซิเมนต์ โดยใช้พื้นที่ ที่ใช้ในการปลูกมะนาวมีประมาณ 20 ไร่ สร้างรายได้อย่างงดงาม
การปลูกมะนาวในวงบ่อซีเมนต์และการทำนอกฤดู-345_1.jpg
ลักษณะพื้นที่ที่เหมาะต่อการปลูกมะนาว ในวงบ่อซ๊เมนต์ : 

ปลูกในวงบ่อซีเมนต์ เพราะสามารถบังคับให้ผลผลิตออกนอกฤดูกาลได้ เนื่องจากสามารถให้ปุ๋ยและน้ำได้ในปริมาณจำกัด

1. การเตรียมวงบ่อซีเมนต์ 

ใช้บ่อซีเมนต์ขนาด 80-100 ซม. สูง 50 ซม. วางบนฝาบ่อขนาดเดียวกัน (ราคาบ่อและฝาชุดละ 300 บาท) โดยไม่ต้องเชื่อมติดเพื่อการระบายน้ำ ไม่ควรให้มีช่องว่างที่ใหญ่เกิน เพราะอาจทำให้ดินไหลออกมาเพื่อรดน้ำนาน ๆ ควรวางวงบ่อบริเวณที่แสงแดดส่องได้ทั่วถึง (พื้นที่ 1 ไร่ปลูกมะนาวได้ 120-130 บ่อ) 

2.การเตรียมดินปลูก 

ควรเลือกหน้าดินที่มีอินทรียวัตถุเพียงพอ ผสมปุ๋ยหมักหรือปุ๋ยคอกในอัตราส่วน 2:1 หรือส่วนผสมของดินร่วน : ปุ๋ยหมัก 3:2 หรือดินร่วน : ปุ๋ยคอก 3:1 และอาจปรับสภาพดินด้วยปูนโดโลไมท์ ปริมาณพอสมควร คลุกเคล้าให้เข้ากัน ใส่ดินที่ผสมแล้วลงในวงบ่อให้เต็มแล้วพูนดินเป็นรูปหลังเต่า

3.การเลือกกิ่งพันธุ์ 

- ครั้งแรกที่ปลูก ได้นำกิ่งมาจากต่างจังหวัด ครั้งต่อไปมีการเพาะชำกิ่งเอง

- ควรเลือกกิ่งพันธุ์ที่มีการเจริญเติบโตเต็มที่

- เลือกซื้อจากแหล่งที่เชื่อถือได้ ทนโรคเพื่อป้องกันโรคแคงเกอร์
การปลูกมะนาวในวงบ่อซีเมนต์และการทำนอกฤดู-dsc02973ou.jpg
4.ขั้นตอนการปลูกมะนาวในวงบ่อซีเมนต์ 

ขุดหลุมเล็กกลางวงบ่อ ปลูกกิ่งพันธุ์มะนาวโดยแผ่รากมะนาวไม่ให้ขดเป็นก้อน กลบดินที่โคน ปักไม้ผูกกับต้นมะนาว เพื่อป้องกันการโยกของต้น ให้ใช้เศษหญ้าคลุมหน้าดิน แล้วรดน้ำให้ชุ่ม

5.การให้น้ำ 

สัปดาห์แรกรดน้ำทุกวัน ๆ ละ 1-2 ครั้งให้ดินชุ่ม ต่อไปจึงรดน้ำวันเว้นวันและรดน้ำเมื่อดินแห้ง ถ้าดินไม่มีความชื้นรดน้ำทันที การปลูกมะนาวแบบนี้จะขาดน้ำไม่ได้

6.การตัดแต่งกิ่ง 

- ตัดแต่งกิ่งหลังเก็บลูกโดยตัดแต่งกิ่งผุ กิ่งไขว้กัน กิ่งอยู่ชิดดินให้เหลือเฉพาะกิ่งหลัก

- ตัดแต่งกิ่งให้โปร่ง และให้แสงแดดส่องได้ทั่วถึง

7.การค้ำกิ่ง 

มะนาวที่ปลูกในวงบ่อซีเมนต์ มีรากอยู่ในพื้นที่จำกัด เมื่อติดลูกมากอาจทำให้ต้นล้มหรือกิ่งหัก จึงควรค้ำกิ่งแบบคอกสี่เหลี่ยมหรือใช้ไม้ง่าม

8.การเก็บลูก 

มะนาวปลูกในวงบ่อซีเมนต์ จะเริ่มติดลูกเมื่อปลูกได้ประมาณ 8 เดือน ให้เก็บลูกทิ้งบ้าง เพื่อให้ต้นเจริญเติบโตอย่างสมบูรณ์ ปีต่อมาจึงค่อยให้มีลูกมาก เมื่อลูกมะนาวแก่จัดไม่ควรทิ้งไว้นาน ควรเก็บลูกทันที เพราะอาจทำให้ต้นทรุดได้ง่าย

++ การบังคับให้มะนาวออกลูกนอกฤดู ++

ควรบังคับมะนาวที่ต้นมีความสมบูรณ์ โดยปลิดผลที่ออกตามฤดูให้หมด ให้ต้นมะนาวอดน้ำในเดือน กันยายน – ตุลาคม โดยใช้ผ้าพลาสติกคลุมรอบวงบ่อ ไม่ให้ต้นมะนาวได้รับ 10-15 วัน เมื่อใบมะนาวเหี่ยวหรือร่วงบ้าง จึงเอาผ้าพลาสติกออกและให้น้ำตามปกติ พร้อมให้ปุ๋ยเคมีสูตร 12-24-12 หรือ 8-24-24 ต้นละ 1-2 ช้อนแกง หลังจากนั้น 10-15 วัน ต้นมะนาวจะออกดอก บำรุงดูแลมะนาวตามปกติอีก 4-5 เดือน จึงเก็บผลมะนาวได้

ที่มา : 
ศูนย์ทางด่วนข้อมูลการเกษตร *1677 
สถานีวิทยุร่วมด้วยช่วยกัน จ.นครศรีธรรมราช

แหล่งอ้างอิง : 
พันโท จรัญ หนูเนียม ม.7 ต.ท่าดี อ.ลานสกา จ.นครศรีธรรมราช